سيد احمد على خسروى

101

راهنماى داروهاى تندرستى ( فارسى )

حرارت بدن است پس انتفاع بدن از حمّام بحرارت و رطوبت آن است جالينوس مىنويسد تعجّب مىكنم از اينكه ميّت را در آب گرم داخل مىكنند و زنده نمىگردد و نيز واجبست اينكه كسانى كه فربه هستند بعد از بيرون آمدن از حمّام غذا نخورند و قدرى بخوابند . در هواى گرم تابستان يا شهرهاى گرمسير كه اهل آن هميشه در حال عرق هستند بايد از حمامهاى گرم پرهيز كنند و غسل كردن باب سرد براى آنها بهتر است بجهة اينكه مقصود از حمّام عرق و خارج شدن فضولست . در جماع است يكى از مستفرغات جماعست . جماع مستفرغ روح و مادهء منويّه است امّا خروج روح پس آن در اثر لذّت جماعست زيرا در هر لذّتى روح به طرف ظاهر بدن آمده و خارج مىگردد مانند خنده و امّا خروج مادّه پس آن خروج مادّهء منويّه است و جماع اگر در حال پرى معده شد باعث ضعف معده خواهد شد و اگر در حال خالى بودن معده شد باعث ضعف اعصابست و بهترين اوقات براى اين عمل وقتيست كه نه در گرسنگى باشد نه در وقت پرى معده از غذا و جماع تا وقتى كه بحدّ افراط نرسيده منعّش و رفع مىكند امراض سوداويّه و مرض و سواسر او مىنشاند غضب را و از مضرّات در افراط آن آنست كه ضعيف مىكند اعصاب را و مىكشاند برعشه و لقوه و ضعف بصر و تاريكى آن و سدر و دوار و غيره است . در فصد و حجامت است . من جمله از چيزهائى كه لازم است براى بدن فصد و حجامت است گرچه از ضروريّات شمرده نشده [ فصد ] امّا فصد و آن علاجى است قوى در امراض دموى و محرور المزاج‌ها و در اشخاص پرخون و قوّى الاعضاء شيخ الرئيس در كليّات در فصد مىفرمايد اين است و جز اين نيست سزاوار مىشود اينكه فصد كند دو نفس يكى از آنها كسى است كه مهيّا شونده است